සමූපකාරය

සමූපකාරය යනු හවුල් අයිතියක් ඇතිව ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පාලනයක් සහිතව ව්‍යවසායක් මගින් තම පොදු ආර්ථික සමාජ හා සංස්කෘතික අවශ්‍යතා හා බලාපොරොත්තු ඉටුකර ගැනීම පිණිස ස්වෙච්ඡාවෙන් එක් වු පුද්ගල සංවිධානයකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ සමූපකාර නාමය භාවිතා කරමින් විධිමත් සංවිධානයක් බිහිවූයේ 1906 දී මධ්‍යම පළාතේ, මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ, දුම්බර මිටියාවතේ "දුම්බර සමූපකාර ණය දෙන සමිතිය" ආරම්භ වීමත් සමඟ ය.

එසේම මෙරට සමූපකාර සමිති සංස්ථාපනය හා පාලනය සඳහා වන 1911 අංක 07 දරන සමූපකාර ණයදෙන සමිති ආඥාපනත 1911 මැයි 05 වන දින තෙවනිවර කියවීමෙන් පසු සම්මත කර ඇත. මේ සමඟ මෙරට සමූපකාර ව්‍යාපාරයේ නිල ආරම්භය සිදුවිය. මෙම ආඥා පනත මෙරට පළමු සමූපකාර නිතියයි.

මෙලෙස ඇරඹි සමූපකාර ව්‍යාපාරය සීඝ්‍රයෙන් ශ්‍රී ලංකාව පුරා ව්‍යාප්ත වූ අතර එහි විධිමත් නියාමනය සඳහා 1930 දී සමූපකාර දෙපාර්තමේන්තුව පිහිටුවන ලදී.

1987 වසරේ දී සිදුකළ 13 වන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයේ 09 වන උපලේඛනය අනුව සමූපකාර විෂයේ 99% ක්ම පළාත් සභා ලැයිස්තුවට ඇතුළත් වීම සිදුවී ඇත. එමගින් පළාත් සභාවලට සමූපකාර විෂය ද පැවරී ඇති අතර ප්‍රඥප්ති සම්පාදනය කර ක්‍රියාත්මක කිරීම මේ සමඟ සිදුවී ඇත.

ඒ අනුව සබරගමු පළාත් සභාව විසින් 1994 අංක 03 දරන සබරගමුව පළාත් සමූපකාර සමිති ප්‍රඥප්තිය සම්මත කර ඇති අතර එය සබරගමුව පළාත් සභාවේ 2007 අංක 03 දරන සමූපකාර ප්‍රඥප්තිය ලෙස සංශෝධනය කර දැනට බලාත්මකව පවතී. එකී ප්‍රඥප්තියෙන් පැවරී ඇති ලියාපදිංචි සමූපකාර සමිතිවල සංවර්ධනය, විගණනය, ඈවර කිරීම, තීරක කරණය හා උසාවි කටයුතු වැනි කාර්යන් අධීක්ෂණය කිරීම සබරගමුව පළාත් සභාවේ ප්‍රධාන අමාත්‍යාංශය යටතේ ස්ථාපිත කර ඇති සබරගමුව පළාත් සමූපකාර සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුව මගින් සිදුකරයි.

මෙම දෙපාර්තමේන්තුවේ ප්‍රධානිය සමූපකාර සංවර්ධන කොමසාරිස්/ රෙජිස්ට්‍රාර් වන අතර පළාත් කටයුතු සහ රත්නපුර හා කෑගල්ල යන දිස්ත්‍රික්වල, සහකාර කොමසාරිස් කාර්යාල කටයුතු අධීක්ෂණය සඳහා සමූපකාර සංවර්ධන සහකාර කොමසාරිස්වරුන්, දිස්ත්‍රික් නිලධාරීන්, සමූපකාර සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තු නිලධාරීන් අනුයුක්ත කර ඇත. ගිණුම් හා පරිපාලන කටයුතු සඳහා ගණකාධිකාරී, පරිපාලන නිලධාරී, සංවර්ධන නිලධාරීන්, කළමණාකරණ සේවා නිලධාරී ඇතුළු නිලධාරීන් අනුයුක්ත කර ඇත.

සබරගමුව පළාත් සභාවේ 2014 අංක 02 දරන සමූපකාර සේවක විශ්‍රාම වැටුප් ප්‍රඥප්තිය යටතේ පිහිටුවා ඇති සමූපකාර සේවක විශ්‍රාම වැටුප් අංශය මගින් පළාත් සමූපකාර සේවකයින්ගේ විශ්‍රාම වැටුප් ගෙවීම් කටයුතු සිදුකරනු ලබයි.